پیشنهاد شیوه ای جدید برای تعیین ترجیح‌های صحیح از طریق اولویت‌بندی در فرایند تحلیل سلسله مراتبی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

2 کارشناس ارشد محیط زیست

چکیده

روش تحلیل سلسله مراتبی یکی از پرکاربردترین ابزارهای تصمیم‌گیری چندمعیاره می‌باشد. زمینه‌های استفاده از این روش بسیار گسترده و متنوع بوده و در زمینه‌های مختلف انتخاب، ارزیابی، تحلیل هزینه-فایده، برنامه‌ریزی و توسعه، اولویت‌بندی و رتبه‌بندی، تصمیم‌گیری، پیش‌بینی و حتی در فرایند برنامه‌ریزی راهبردی کابرد دارد. این روش همچنین یکی از جامع ترین سیستم‌های طراحی شده برای تصمیم‌گیری با معیارهای چندگانه است زیرا این تکنیک امکان فرموله کردن مسأله را به صورت سلسله مراتبی فراهم می‌کند و امکان در نظر گرفتن معیارهای مختلف کمی و کیفی را فراهم می‌سازد. این فرایند گزینه‌‌های مختلف را در تصمیم‌گیری دخالت داده و امکان تحلیل حساسیت روی معیارها و زیرمعیارها را دارد. علاوه بر این بر مبنای مقایسه زوجی بنا نهاده شده که قضاوت و محاسبات را آسان می نماید. از مزایای مهم این تکنیک نشان دادن سازگاری و ناسازگاری تصمیم در فرایند تصمیم‌گیری است. یکی از مشکلاتی که این روش را با دشواری همراه می‌سازد، اختصاص اعداد به قضاوت‌ها و نامناسب بودن ضریب ناسازگاری در قضاوت‌های شفاهی در پرسشنامه‌هایی است که در اختیار کارشناسان قرار می‌گیرد. در این مقاله به ارائه یک روش جدید براساس اولویت‌بندی قضاوت افراد برای جلوگیری از مداخلات و دستکاری قضاوت‌ها با حفظ ضریب ناسازگاری قابل قبول پرداخته شده است.

کلیدواژه‌ها


- قدسی پور، ح (1391) "فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (AHP)"، انتشارات دانشگاه صنعتی امیر کبیر، 220ص.

 

- یعقوب‌زاده، م. دانه کار؛ ا. جباریان امیری، ب. اشرفی، س. (1392) "شناسایی و تعیین ضریب اهمیت معیارهای تعیین مناطق حساس ساحلی با استفاده از تحلیل سلسله مراتبی"، ماهنامه علمی-آموزشی سبزینه، شماره هشتاد و دوم.

 

- Bentivegna V., Mondini G., Nati Poltri F. and Pii R (1994) "Complex Evaluation Methods. An Operative Synthesis on Multicriteria Techniques", in Proceedings of the IV International Conference on Engineering Management, Melbourne, Australia, April, pp.1-18.

 

- Kolat, C., Doyuran, V., Ayday, C. and Süzen, L (2006) "Preparation of a Geotechnical Microzonation Model using 

 Decision Analysis", Engineering Geology, Vol. 87, pp. 241–255Geographical Information   Systems    Based    on    Multicriteria

   

- Rao, R.V (2007) "Decision making in the manufacturing environment using graph theory and fuzzy multiple attribute decision making methods", Springer-Verlag, London.

 

- Saaty, T. L. (1980) "The analytic hierarchy process", New York: McGraw-Hill.

Saaty, T. L. (1994) "How to make a decision: The analytic decision processes", Interfaces, 24(6): 19-43.

 

- Tsaur, S. H., Chang, T. Y. and Yen, C. H (2002) "The evaluation of airline service quality by fuzzy MCDM", Tourism Management, 23: 107-115.

 

- Vaidya, O.S. and Kumar, S (2006) "Analytic hierarchy process: an overview of applications", European Journal of Operation Research, 169: 1-29.